Μια πιστοποίηση για τους...ξεχασμένους!

 

του Μανόλη Μπουχαλάκη

Μέσα στον ορυμαγδό των πιστοποιήσεων και του "πανηγυριού" που έχει φτιαχτεί γύρω από αυτά, εδώ και πολλά χρόνια παρακάμπτεται μια μεγάλη αλήθεια:

Ένα 40-50% των μαθητών της Αγγλικής πάσης ηλικίας, δυσκολεύεται πολύ να μάθει. Ακόμη και με την καταβολή προσπάθειας και με την επίδειξη σπουδής και επιμέλειας.

Οι αιτίες για το φαινόμενο αυτό δεν δύνανται να αναζητηθούν στο παρόν άρθρο, αφού ρόλο ενδέχεται να παίζει το DNA, η ευφυϊα, οι μαθησιακές δυσκολίες, το περιβάλλον του μαθητή, κλπ. 

Όπως και να έχει, το γεγονός είναι πως πίσω από την "κουρτίνα" με τα ταμπελάκια των επιτυχόντων και πέρα από τις απονομές πιστοποιητικών, επαίνων και βραβείων, υπάρχει μια "σιωπηλή" μάζα ανθρώπων που ζουν στο λυκόφως της γνώσης.

Οι άνθρωποι αυτοί ξέρουν πως προσπαθούν αλλά δεν φτάνουν τους αρίστους ή τους ικανούς για να επιτύχουν στις εξετάσεις. Την ανάγκη φιλοτιμία ποιούντες, πολλά ΚΞΓ και καθηγητές ιδιαιτέρων ψάχνουν τρόπους να "ανεβάσουν" τους σπουδαστές αυτούς, αν και ενίοτε με πολύ τετριμμένες φράσεις του στυλ "διάβασε παραπάνω, έξυπνος είσαι".

Εκτίμηση μου είναι πως αυτό το φαινόμενο της συσκότισης και του κουκουλώματος των αδυνάμων πρέπει να παύσει.

Πρέπει σε αυτούς τους μαθητές να τους πούμε μια ευχάριστη πραγματικότητα: Δεν θα χρειαστείς πολλά Αγγλικά σε ένα ευρύ φάσμα της επαγγελματικής σου ζωής. 

Πρέπει κάποιος να τους πει να μην αγχώνονται, να μην παραδίδονται. Να μην αισθάνονται αποτυχημένοι και λησμονημένοι.

Αν εξαιρέσουμε την ορολογία ορισμένων επιστημών, μια τεράστια μερίδα των επαγγελμάτων απαιτεί αγγλικά έως το Α2-Β1.

Αυτή είναι η μεγάλη αλήθεια!

Και για αυτό, ας σπεύσουν οι φορείς να δημιουργήσουν ένα ειδικό πιστοποιητικό που να καλύπτει μαζί τα επίπεδα αυτά. 

Ας το ονομάσουν όπως θέλουν, ας το πουν Certificate of English Adequacy ή Certificate of Just About Enough English. 

Να θεωρείται αυτό το πιστοποιητικό Entry Level Certificate για την αγορά εργασίας. Να πιστοποιεί μια βασική γνώση που δεν εμπίπτει στα σημερινά διακριτά επίπεδα Α2 - Β1. 

Κάποιος θα πει, μα κοίτα, αυτό θα λέγεται μάλλον πιστοποιητικό των τεμπέληδων και των βιαστικών για να λένε πως έμαθαν αγγλικά.

Δεν είναι απαραίτητο όμως να το "θάψει" ο οποιοσδήποτε. Διότι θα θεωρείται κατάκτηση και προσόν και θα πιστοποιείται από φορείς που ξέρουν από πιστοποιήσεις. 

Θα κατοχυρώνει τον εργαζόμενο ως γνώστη της γλώσσας έστω και σε βασικό, λειτουργικό επίπεδο. Και επίσης θα του προσφέρει την αυτοπεποίθηση που απαιτείται για να δείξει τον καλύτερο του εαυτό στο επάγγελμα του.

Θα δούμε άραγε μια τέτοια πιστοποίηση;

Ουδείς ξέρει. Το μόνο σίγουρο είναι πως τα σπριντ και οι ανταγωνισμοί για την απόκτηση πιστοποιητικών δεν κάνουν πάντα καλό στην ψυχική υγεία.

Και εξίσου σίγουρο είναι πως καλύτερα να ξέρει κανείς τα βασικά και να είναι ικανός στη δουλειά του παρά να αθροίζει διπλώματα και να μην έχει κριτική σκέψη ή ικανότητα επίλυσης προβλημάτων.

Πόσα να ζητάω;

 

του Μανόλη Μπουχαλάκη

Η τιμολόγηση της εργασίας ενός καθηγητή είναι συνάρτηση πολλών παραγόντων, όπως Πανεπιστημιακής εκπαίδευσης, σεμιναρίων, συνεχούς εξέλιξης, εξόδων μετακίνησης, κλπ. 

Είναι επίσης λογικό να προσμετράται η εμπειρία. Άλλη γνώση έχει ένας με τρία χρόνια και άλλη ένας με τριάντα. 

Άλλη αντίληψη έχει κάποιος που έχει εργαστεί ως εξεταστής προφορικών και ξέρει την ψυχολογία των υποψηφίων και τα δυνατά και αδύνατα σημεία τους σε περιβάλλον εξετάσεων και άλλη όποιος δεν έτυχε να έχει αυτή την αντίληψη. 

Μέσα σε όλα όμως είναι και η προσωπικότητα του διδάσκοντα. Ένας στρυφνός, αγέλαστος άνθρωπος που προκαλεί τρόμο και σφίξιμο του στομαχιού του μαθητή δεν μπορεί να πετύχει πολλά στη μετάδοση της γνώσης του. Ομοίως, ένας υπερβολικά εύθυμος και χαμογελαστός καθηγητής δεν θα ληφθεί σοβαρά υπόψη αφού το 90% των μαθητών θα προτιμούσαν να κάνουν κουβέντα και χιούμορ από το να διαβάζουν. 

Αρκετή κουβέντα επίσης γίνεται για το πόσο φιλικός ως προς την τιμή μπορεί να γίνει ένας διδάσκων σε φτωχές οικογένειες. 

Αυτό είναι αρκετά ξεκάθαρο διότι πραγματικά φτωχές οικογένειες δεν είναι πολλές ώστε να δικαιολογείται υπερβολική έκπτωση στην ωριαία αντιμισθία. Μάλιστα, έχει παρατηρηθεί το φαινόμενο αυτοί που κατατάσσουν εαυτούς στους φτωχούς να μην μένουν μεν σε βίλες, να έχουν όμως όλα τα κομφόρ και τα παιδιά τους να φοράνε ρούχα και παπούτσια πανάκριβα, ενώ φυσικά δεν λείπουν και τα απαραίτητα γκάτζετ. 

Στις ανωτέρω περιπτώσεις δεν υφίσταται θέμα εκπτωτικής πολιτικής διότι απλώς δεν πληρούνται τα εμφανή κριτήρια ένδειας. 

Να μη λησμονούμε επίσης πως αν κάποιος διδάσκων έχει μάστερ ή διδακτορικό, αυτά στα ΚΞΓ ίσως να μην τύχουν ιδιαίτερης αποδοχής και στα ιδιαίτερα μαθήματα δεν φαίνονται να έχουν ουδεμία αξία ως προς την αναγνώριση από τους γονείς για αύξηση των χρημάτων.  Είναι λοιπόν προτιμότερο ο κάτοχος τέτοιων τίτλων να στραφεί είτε σε υψηλότερων εισοδημάτων οικογένειες ή να εργαστεί στο δημόσιο ή σε ιδιωτικά σχολεία. 

Τέλος, μεγάλο ρόλο παίζει η τοποθεσία εργασίας. Σε μια κωμόπολη των 10 χιλιάδων κατοίκων όπου και οι αποστάσεις είναι μικρές, δεν έχει νόημα η εκτόξευση των τιμών αφού πάντα θα βρεθεί κάποιος να "χτυπήσει" το μάθημα σε χαμηλότερη τιμή λόγω περιορισμένης δεξαμενής των μαθητών.

Άν όμως οι αποστάσεις είναι μεγάλες και, κυρίως, αν μιλάμε για επίπεδα Γ1 και άνω, ή σε μαθήματα για εισαγωγή στην αγγλική φιλολογία, οι τιμές δεν μπορούν να έχουν πτωτική τάση.

Artificial Intelligence : Βοηθός ή δυνάστης;

 

του Μανόλη Μπουχαλάκη

Πληθαίνουν τα συνέδρια και τα σεμινάρια που καταπιάνονται με την τεχνητή νοημοσύνη. Και γιατί όχι, θα έλεγε κάποιος. Νέο "φρούτο" είναι αυτό, ίσως αύριο να το βλέπουμε παντού. Γιατί να μην δούμε αν και πως μπορούμε να το χρησιμοποιήσουμε στην εκμάθηση της αγγλικής;

Λοιπόν, όπως όλα στη γη επάνω, και η τεχνητή νοημοσύνη έχει δύο όψεις. Εξαρτάται από τον άνθρωπο να κάνει καλή χρήση αυτής της τεχνολογίας ή αν αυτή τον αλλοιώσει σε επικίνδυνο βαθμό.

Άν οι αλγόριθμοι της τεχνητής νοημοσύνης μας βοηθήσουν να βρεθούν θεραπείες σε ανίατες αρρώστιες ή φέρουν επανάσταση στην καταπολέμηση του αναλφαβητισμού και των κοινωνικών ανισοτήτων μέσω πρόσβασης στη γνώση, φυσικά και μπορούν να βοηθήσουν και στην εκμάθηση της αγγλικής. 

Άν όμως χρησιμοποιηθούν με δόλιο τρόπο για να υποκαταστήσουν τον άνθρωπο, τότε σε λίγα χρόνια η κοινωνία μας θα είναι ένα είδος "Μάτριξ" και μια δυστοπία τύπου "1984". 

Είναι εντυπωσιακό να μας παρουσιάσει ένα λογισμικό AI μια όμορφη έκθεση ή να μας κάνει το συνομιλητή σε άπταιστα αγγλικά. Είναι ωραίο να μας πλάσει μια ιστορία, ένα διδακτικό κείμενο. 

Είναι όμως ανατριχιαστικό να γίνει μέρος του ψυχισμού μας και της καθημερινότητας μας. 

Η τεχνολογία εξελίσσεται και μαζί και οι αλγόριθμοι που μας δίνουν αποτελέσματα. Και αν ένας αλγόριθμος μας δώσει τη λύση σε ένα πρόβλημα φυσικής ή μαθηματικών που ταλανίζει τους επιστήμονες εδώ και διακόσια χρόνια, αυτό δεν σημαίνει πως πρέπει να ποθεί κανείς την παρέμβαση ενός τέτοιου προγράμματος στην καθημερινή ζωή.

Δεν γίνεται να αντικαταστήσει την έστω στρεβλή ανθρώπινη φύση. Και αν και θαυμάζει κανείς ένα τέτοιο πρόγραμμα ζωγραφικής που φτιάχνει εντυπωσιακά τοπία ή πορτρέτα, το ανθρώπινο χέρι και μυαλό πάντα θα είναι μοναδικό. Κι ας ζωγραφίζει σαν τον Edvard Munch ή σαν ζωγράφος αφηρημένης τέχνης.

Η τεχνητή νοημοσύνη δεν είναι θεός και δεν πρέπει να της αποδίδονται "θεϊκές" ιδιότητες. 

Εκτίμηση του γράφοντος είναι πως προς στιγμήν ελάχιστα έχει να προσφέρει στην εκμάθηση της αγγλικής γλώσσας. Ίσως σύντομα να δούμε πολλές νέες εφαρμογές που θα μπορούσαν να βοηθήσουν τα άτομα με μαθησιακές δυσκολίες, κάτι που σίγουρα θα ήταν ευπρόσδεκτο.

Όμως, επειδή η ανθρώπινη φύση έχει την τάση να εξαπατά, δεν αποκλείεται να γίνουν απόπειρες στρογγυλοποίησης ή ωραιοποίησης των ικανοτήτων των μαθητών για να περνούν πιο εύκολα στις εξετάσεις ή να δίνουν μια λανθασμένη εικόνα στον καθηγητή.

Έτσι λοιπόν, είναι ορθότερο να επικεντρωθεί η κοινότητα των εκπαιδευτικών στα υπάρχοντα ζητήματα που απασχολούν τον καθηγητή παρά να αναλώνεται σε φιλοσοφικές και ψυχολογικές αναλύσεις περί της τεχνητής νοημοσύνης. 

Είναι πολύ σημαντικό να τονιστεί πως το ΑΙ είναι χρήσιμο ως εργαλείο και ως βοηθός αλλά με τη λάθος χρήση μπορεί να γίνει δυνάστης και να κάνει το ψέμα καθημερινότητα και τα όρια μεταξύ του ανθρώπινου και του "ηλεκτρονικού" μυαλού δυσδιάκριτα.

Ζώντας με αξιοπρέπεια

                     

του Μανόλη Μπουχαλάκη

Αλήθεια, πότε σταματά να εξελίσσεται ο καθηγητής των Αγγλικών και γενικά των ξένων γλωσσών;

Η απάντηση είναι ποτέ. Μέχρι η προχωρημένη ηλικία ή κάποια νευροεκφυλιστική νόσος να αρχίσει να "σβήνει" το φως των εγκεφαλικών κυττάρων, ο καθηγητής μαθαίνει. Νέες λέξεις, νέες έννοιες.

Άλλωστε τι είναι η γλώσσα; Ένα ρέον ποτάμι, μια κινούμενη θάλασσα στην οποία δεν υπάρχουν απόλυτα σταθερά σημεία. Λέξεις έρχονται, λέξεις εξαφανίζονται, ιδιωματισμοί περνούν και χάνονται σαν διάττοντες αστέρες, νέα jargon εμφανίζεται, νέες επιστήμες φτάνουν παρέα με το δικό τους λεξιλόγιο.

Άν ο διδάσκων δεν παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις στα αγγλικά, θα μείνει πίσω. Θα τον ξεπεράσουν οι εξελίξεις και θα καταντήσει να μοιάζει σαν κάποιο από τα αγάλματα Μοάϊ της Νήσου του Πάσχα που αγναντεύουν τον ωκεανό αέναα, ακίνητα.

Είτε λόγω ανάγκης όμως είτε λόγω αγάπης προς τη γλώσσα, η μεγάλη πλειοψηφία των διδασκόντων ενημερώνεται, ψάχνει, μαθαίνει, εμβαθύνει. Παρακολουθεί συνέδρια, ημερίδες, webinars, εκθέσεις. Παίρνει επιμορφωτικά διπλώματα, μεταπτυχιακά, δημοσιεύει εργασίες, μετέχει σε φόρα και σε ομάδες διδασκόντων. 

Οι άνθρωποι αυτοί αξίζουν σεβασμό.

Δεν αξιώνουν να τους προσκυνά κάποιος, ούτε να τους θεωρεί "ιερά τοτέμ". Ξέρουν πως η ομορφιά τους θα περάσει, το σφρίγος τους θα μειωθεί, οι ασθένειες θα τους επισκεφτούν. Γνωρίζουν πολύ καλά πως με τα χρόνια θα ζητούν περισσότερη ησυχία, πιο πολλές στιγμές στη φύση, μακριά από τη βουή και τη συνεχή κίνηση της κοινωνίας.

Αξιώνουν όμως να γίνεται ο κόπος τους και το απάνθισμα σοφίας που έχουν αποκομίσει, σεβαστά.

Ζητούν να αμείβονται με αξιοπρέπεια. Δεν τους ενδιαφέρουν τα "σύγχρονα περιβάλλοντα εργασίας" και τα "ανταγωνιστικά πακέτα αποδοχών" τα οποία σε μερικές, συχνά όχι λίγες, περιπτώσεις υποκρύπτουν εκμετάλλευση. 

Επιθυμούν να κρίνονται κυρίως με βάση την εμπειρία, τις γνώσεις και την εν γένει προσωπικότητα τους και όχι με βάση το φύλο, τα κιλά τους, το ύψος τους, το skin complexion τους ή το αν δείχνουν σέξι ή σαν το Γυμνασιάρχη "Βεβαίως, βεβαίως" στην ταινία "Το ξύλο βγήκε από τον παράδεισο".

Τούτων λεχθέντων, δεν υποτιμάται ο ρόλος των νέων και "φρέσκων" διδασκόντων, οι οποίοι με την ενέργεια τους και τη φρεσκάδα τους συβάλλουν στη ζωντάνια της εκπαιδευτικής διαδικασίας όταν, όπως είναι καλώς γνωστόν, τα περισσότερα υπάρχοντα βιβλία έχουν βαρεία, στριφνή ύλη, ανεξάρτητα της προσπάθειας αυτή να γίνει γλυκυτέρα μέσα από καρτούν και τραγούδια.

Άν όμως ο νέος διδάσκων κομίζει φρεσκάδα και ζωτικότητα και φυσικά κι αυτός με τη σειρά του μπορεί να αξιώνει σεβασμό και προάσπιση των δικαιωμάτων του, ο παλαιότερος πρέπει να τυγχάνει διπλάσιας τιμής και σεβασμού.

Κι αυτό όχι γιατί άσπρισαν τα μαλλιά του ή επειδή φορά γυαλιά πρεσβυωπίας ή γιατί φέρει τεχνητή οδοντοστοιχία.

Αλλά γιατί δαπάνησε τα χρόνια του για ένα σκοπό: Να μάθει και να γίνει καλύτερος.

Να μεταλαμπαδεύσει το απόσταγμα αυτό της γνώσης σε άλλους ανθρώπους ώστε αυτοί να γίνουν καλύτεροι. Όχι αγγλομαθείς, σοφότεροι άνθρωποι. 

Οι σοφότεροι άνθρωποι τείνουν να παίρνουν και σοφές αποφάσεις. Οι σοφές αποφάσεις φέρνουν λιγότερη δυστυχία. 

Λιγότερη δυστυχία ίσον πιο χαρούμενος κόσμος.

Λοιπόν, οι καθηγητές αυτοί αξίζουν. Είναι επένδυση, είναι assets, είναι πηγές καθαρών υδάτων.

Όσοι τους παζαρεύουν για να κερδίσουν ένα ευρώ την ώρα, αυτοί οι ίδιοι θα χάνουν. 

Όσοι τους λένε πως υπάρχουν κι άλλοι που ευχαρίστως θα πάρουν τη θέση τους, τόσο η αξία τους θα μεγαλώνει. 

Και όσοι τους στηρίζουν και τους σέβονται, μόνο όφελος θα έχουν.

Ο Μανόλης Μπουχαλάκης είναι καθηγητής της Αγγλικής, απόφοιτος του Βρετανικού Ανοικτού Πανεπιστημίου, εξεταστής προφορικών μέλος του Association of Language Testers in Europe και συγγραφέας ξενόγλωσσων νουβελών. 

Να μην ξεχάσω τον καφέ!

του Μανόλη Μπουχαλάκη

Το έχουν δει το έργο όλοι όσοι ασχολούνται με τη διδασκαλία της Αγγλικής. 

Δυστοκία στην εξασφάλιση των απαιτούμενων ωρών διδασκαλίας λόγω ενασχόλησης του μαθητή, ή και του ενηλίκου, με χίλια μύρια πράγματα.

Κιθάρα, χοροί, μπάσκετ, πόλο, βόλεϊ, ποδόσφαιρο, τένις, σκάκι, τάβλι, γκρινιάρη, διαγωνισμούς λογοτεχνικούς, πρωταθλήματα παντός τύπου, καράτε, μου τάϊ, ελληνορωμαϊκή πάλη, κατς, ξιφασκία, ιστιοπλοϊα, καταδύσεις, αλεξίπτωτο πλαγιάς, μπάντζι - τζάμπινγκ, trekking, canyoning, καρτ, αγώνες ποδηλάτου, η λίστα δεν έχει τελειωμό.

Τυγχαίνει δε πάντοτε, μα πάντοτε, ο εκάστοτε "δάσκαλος" των ανωτέρω δραστηριοτήτων να μη σηκώνει μύγα στο σπαθί του και να απαιτεί, σε βαθμό σχεδόν βιαιοπραγίας, να τηρούνται τα ωράρια και οι προπονήσεις/συνεδρίες που αυτός έχει ορίσει.

Οι δε γονείς, είναι συχνά αφοπλιστικά ειλικρινείς: Μα αφού το παιδί είναι ταλέντο, θα γίνει ο επόμενος Κριστιάνο Ρονάλντο, ο επόμενος Νουρέγιεφ, ο Παγκανίνι, ο Μέντελσον, ο επόμενος Ολυμπιονίκης ή Βαλκανιονίκης, γιατί να του κόψουμε τα φτερά;

Δυστυχώς για αυτούς, πρέπει να ξέρουν την αλήθεια.

Μετά τη δευτέρα τάξη ενηλίκων, έχουν δυο επιλογές: Είτε εφαρμόζεις πιστά το τετράωρο, τουλάχιστον, που προστάζει ο καθηγητής αγγλικών, είτε παίζεις ρώσικη ρουλέτα με επτά σφαίρες στη θαλάμη και με μόνο μια άδεια θέση. Με λίγα λόγια, την πάτησες.

Η τρίτη τάξη των Αγγλικών είναι το μεγάλο threshold. Είτε την περνάς χωρίς κενά και προχωράς, είτε μαζεύεις κενά και επέρχεται το χάος. 

Δεν αρκεί το ότι το παιδί σου είναι ταλέντο στα Αγγλικά. Σε λίγο καιρό θα τρέχεις και δεν θα φτάνεις. Θα αλλάζεις τον ένα καθηγητή μετά τον άλλο και οι άνθρωποι θα ξύνουν το κεφάλι τους για το πως θα λύσουν το γρίφο τον άλυτο. Θα προτείνουν μια, δυο, τρεις λύσεις, αλλά....πάλι ώρες θα χρειαστούν. Και μάλιστα και πολλές επαναλήψεις. Και περισσότερα λεφτά. 

Όμως μέχρι τότε και παρά τις αλχημείες ορισμένων διδασκόντων (σημ: δεν υπάρχουν βιβλία που καλύπτουν κενά δύο ή τριών τάξεων, forget about it), το πουλάκι θα έχει πετάξει. 

Όλο αυτό το μπάχαλο γίνεται διότι τα Αγγλικά θεωρούνται ως είδος σουπερμάρκετ που το βάζουν στο καλάθι μαζί με όλα τα άλλα γιατί είναι νοικοκυραίοι και κάνουν το κουμάντο τους σε όλα.

Θα πάρετε ρύζι; Θα πάρω. Μακαρόνια; Οπωσδήποτε, ειδικά το νούμερο 10. Ζάχαρη; Ναι, ναι, την ακατέργαστη που κάνει καλό και στο ζάχαρο. Τυρί; Αυτό και αν είναι απαραίτητο, αλλά αυτό με τα χαμηλά λιπαρά. Ξέχασα τίποτα; Α, να μην ξεχάσω τον καφέ! Αυτόν με τη γεύση salted caramel!

Ο πελάτης έχει πάντα δίκιο (αν....)

 

του Μανόλη Μπουχαλάκη

Στο εμπόριο λένε πως ο πελάτης έχει πάντα δίκιο. Ωστόσο, σε κάτι παλιά συνεργεία αυτοκινήτων η φράση αυτή συνοδεύεται από μια σειρά "αν και εφόσον" που καταλήγει στο συμπέρασμα ότι αν αφεθεί ο μάστορας να κάνει τη δουλειά του και πληρωθεί επαρκώς για αυτή, τότε φυσικά και το...δίκιο ανήκει στον πελάτη!

Ομοίως και στην εκμάθηση των Αγγλικών. Ο,,,,πελάτης έχει πάντα δίκιο, εφόσον:

• Δεν ορίζει ο ίδιος το επίπεδο του ή των παιδιών του αυθαιρέτως και επειδή έτσι του καπνίζει, για να υπερπηδήσει τάξεις και να γλιτώσει κόπο και χρήμα
• Δεν πετάει την αμίμητη αερολογία "θέλω απλώς να συνεννοούμαι",η οποία αερολογία παραπέμπει στο προηγούμενο point
• Δεν παζαρεύει την τιμή που ορίζει ο καθηγητής επειδή πιστεύει πως κάποια φοιτήτρια αγγλικής φιλολογίας (ή φοιτήτρια γενικώς) θα έρθει σπίτι του με 5 ευρώ την ώρα
• Δεν χάνει μαθήματα επί αληθεία ή επί προφάσει, γιατί του έπεσαν δύσκολα ή, ξανά, για να γλιτώσει κόπο και χρήμα
• Δεν ζητάει μαθήματα για τα παιδιά του ταυτόχρονα με ωδεία, καράτε, χορούς, κιθάρα, μπάσκετ, σουντόκου, σκάκι, συνεδρίες ψυχολογίας και αυτογνωσίας, γιόγκα και πιλάτες
• Δεν κρίνει ο ίδιος ποιό πιστοποιητικό θέλει να δώσει επειδή πήρε πληροφορίες από τη γειτόνισσα, την ξαδέρφη της ανιψιάς, την κομμώτρια την καπάτσα που όλα τα ξέρει και τα αναλύει, τον Στάθη τον ταξιτζή που έχει ζήσει στην Αυστραλία και ξέρει τι θα πει να φεύγεις για τα ξένα με 20 δολάρια (Αυστραλίας) στην τσέπη
• Δεν μας αποκρύπτει πως ο ίδιος ή τα παιδιά του έχουν μαθησιακές δυσκολίες και ότι έχουν ήδη αλλάξει σαράντα καθηγητές επειδή προτιμούν να "θάβουν" το θέμα αντί να ζητήσουν επαγγελματική βοήθεια από τα ΚΕΔΑΣΥ ή από ειδικούς παιδαγωγούς
  
  
  Και τέλος,
• Αναγνωρίζει την αξία, την εμπειρία και την προσωπικότητα μας και δεν μας θεωρεί ένα πουκάμισο που αν του αρέσει το χρώμα ή ο γιακάς το κρατάει!

Η σημασία της λογοτεχνίας στην εκμάθηση της Αγγλικής

 του Μανόλη Μπουχαλάκη

Είναι γνωστό πως η λογοτεχνία αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της μελέτης της Αγγλικής γλώσσας. Στα μεγαλύτερα επίπεδα και στα παλαιότερου τύπου πιστοποιητικά ζητείται η σύνοψη ενός κλασικού έργου, π.χ. The Great Gatsby, Grapes of Wrath, To Κill a Mockingbird, κλπ. 

Η επιλογή τέτοιων έργων γίνεται ακριβώς για να καταπιαστεί ο αναγνώστης με σημαντικά κοινωνικά γεγονότα που δημιουργούν διάφορα προβλήματα: Τη φτώχεια, την περιθωριοποίηση, τις φυλετικές διακρίσεις, τη νεανική επιπολαιότητα, τη ματαιοδοξία και τις λάθος επιλογές στη ζωή. 

Πέραν όμως των readers, η λογοτεχνία ως πανανθρώπινος τρόπος έκφρασης που υπάρχει από την αρχαιότητα μέσω των επών, των ποιημάτων και της θεατρικής προσαρμογής ηρωϊκών ιστοριών αλλά και ρομάντζων, εξακολουθεί να δίνει ανεξάντλητους τίτλους και ιδέες ακόμη και στην εποχή μας της κατακλυσμιαίας πληροφόρησης.

Άν και πλέον ο Ιούλιος Βερν ή ο Ντίκενς δεν έχουν την ίδια ελκυστικότητα για τη σημερινή νεολαία, ούτε φυσικά ο Σέξπηρ ή ο Μίλτον, ωστόσο υπάρχουν πολλοί νεώτεροι συγγραφείς που μπορούν να τραβήξουν την προσοχή των νέων αλλά και των μεγαλύτερων.

Ο H.G. Wells, η Enid Blyton, ο C.S. Lewis, ο J. Tolkien, αλλά και νεώτεροι, έχουν σίγουρα κάτι να προσφέρουν στον αναγνώστη. 

Είναι επίσης γνωστό πως υπάρχουν abridged εκδόσεις πολλών λογοτεχνικών έργων ώστε να είναι αυτά προσιτά ακόμη και στα χαμηλότερα επίπεδα.

Το κυριότερο είναι να μπορέσει ο αναγνώστης και σπουδαστής να εντρυφήσει στις ιδέες και τα νοήματα που κρύβονται πίσω από κάθε έργο και να πει τη γνώμη για τα επιτεύγματα και τις αποτυχίες του ανθρώπου, να λάβει θέση για το αν η ανθρωπότητα συνεχίζει να σκέπτεται το ίδιο όπως την εποχή των Σουμερίων ή αν η Αναγέννηση, ο Διαφωτισμός και τα ανθρώπινα δικαιώματα ήλθαν και απήλθαν χωρίς ουσιαστικά να αλλάξουν την ανθρώπινη ψυχή.

Με αυτό τον τρόπο, ο σπουδαστής "ξεφεύγει" από τα multiple choice, τη βάσανο της γραμματικής και των εκθέσεων και γενικά από τη "σκιά" της αξιολόγησης και αφήνεται να βυθιστεί σε ένα κόσμο ιδεών και σκέψεων στον οποίο καλείται να πάρει θέση, να τοποθετηθεί, να μοιραστεί τα επιχειρήματα του με το συμμαθητή του.

Εξαιρετικό λοιπόν θα ήταν να γίνονταν διαγωνισμοί λογοτεχνικοί όπου μαθητές θα μπορούσαν να προσαρμόσουν ένα κείμενο στο θεατρικό σανίδι, να φτιάξουν δραστηριότητες, παιχνίδια, κουϊζ, να τους δοθούν βραβεία και έπαινοι.

Είναι τεκμηριωμένο πως τέτοιες δραστηριότητες ξεκουράζουν το μαθητή και του δίνουν ένα νόημα και ένα καθαρό σκοπό που δεν περιλαμβάνει την επίτευξη κάποιου σκορ ή το άγχος ενός passing grade.

O γράφων, έχοντας συγγράψει έξι αστυνομικές - ιστορικές νουβέλες στα αγγλικά, έχει διαπιστώσει το σημαντικό ενδιαφέρον ενηλίκων και μη στο να εξερευνούν γεγονότα, να σκέφτονται το πως και το γιατί. 

Παράλληλα, με την εντρύφηση στο σενάριο μιας ιστορίας, ο σπουδαστής έχει τη δυνατότητα να μάθει νέες λέξεις και να δει το ορθό register σε κάθε περίσταση.

Ας στραφούμε περισσότερο στη λογοτεχνία λοιπόν και τα οφέλη θα είναι μεγάλα. Ας αφήσουμε για λίγο τα coursebooks και τα practice tests. 

Υπάρχει ένας πλούσιος κόσμος εκεί έξω που μας περιμένει!

Πληροφορημένοι....απληροφόρητοι!

 

του Μανόλη Μπουχαλάκη

Να λοιπόν που ζήσαμε και αυτό το παράδοξο. Να μπορεί ο νέος, ο έφηβος, ο ενήλικος, να βρίσκει σχεδόν τα πάντα μέσω του διαδικτύου και όμως στην τάξη να παραμένει λειτουργικά αναλφάβητος!

Τα χρόνια τα παλιά, τα βιβλία των Αγγλικών ήσαν λιγοστά. Κάτι τίτλους η Λόνγκμαν, κάτι η ΜακΜίλαν, κάτι ο Γρίβας, ο Μπουκουβάλας, η Παγουλάτου. Και το...φόβητρο των εξετάσεων, τα βιβλία της Sylvia Kar (φυσικά για τους καλά προετοιμασμένους κάθε άλλο παρά φόβητρο ήταν).

Από λεξικά; Κανένα αρχαίο του...Divry και μετέπειτα το επαναστατικό του Σταυρόπουλου, κατόπιν του Collins, του Cambridge, του Σταφυλίδη και για ορισμένους τυχερούς (εμού συμπεριλαμβανομένου), το τρομερό και φοβερό Webster's Collegiate Dictionary.

Πέραν τούτων, το....χάος. Εκτός και αν κάποιος είχε εύκολη πρόσβαση σε δημοτικές βιβλιοθήκες ή είχε συγγενείς στο Λονδίνο ή τη Νέα Υόρκη, ώστε να προμηθεύεται λεξικά και ποικίλο υλικό.

Σήμερα, συμβαίνει μια αληθινή κοσμογονία. Όχι μόνο πλουσιότατα λεξικά και thesauri είναι δωρεάν διαθέσιμα, αλλά ταυτόχρονα υπάρχει η Wikipedia, η Μπριτάνικα και δεκάδες άλλες εγκυκλοπαίδειες δωρεάν ή με ελάχιστη συνδρομή.

Συν τοις άλλοις, εκατομμύρια περιοδικά, βιβλία, τηλεοπτικές σειρές και ταινίες βρίσκονται στο διαδίκτυο για το κάθε τι. Από κηπουρική και μαγειρική μέχρι πολεμικά θέματα, gaming, software, κλπ.

Η δε νεότερη γενιά φαίνεται πως είναι αρκούντως ενημερωμένη για νέους τραγουδιστές, ηθοποιούς, αθλητές, celebrities και τράπερς. Ξέρουν να χειρίζονται εφαρμογές όπως το Facebook, το Snapchat, το Ίνσταγκραμ και δεκάδες άλλες. 

Είναι δε τέτοια η υπερ-έκθεση σε πληροφορίες που μερικές φορές απλώς βαριούνται να τις ψάξουν και στο σχολείο ή στο πανεπιστήμιο καταφεύγουν σε copy-paste ή σε "γραφεία" συγγραφής εργασιών.

Με βάση όλα τα παραπάνω, θα περίμενε κανείς να είναι ενήμεροι για τα θέματα της επικαιρότητας. Να ξέρουν κάτι για το σχολικό εκφοβισμό, για το ρατσισμό, τα πολεμικά μέτωπα που μαίνονται στην εποχή μας, τη σημασία της συμπεριληπτικότητας και της ενσυναίσθησης.

Κυρίως δε, να ξέρουν πως υπάρχει και άλλος κόσμος εκεί έξω.

Αντ' αυτού, και πλην κάποιων εξαιρέσεων, κυριαρχεί η απάθεια, η άγνοια και η εμμονή με το ποδόσφαιρο ή με τη μουσική ραπ ή με μια τελευταία εφαρμογή στα κινητά.

Αυτοί οι σπουδαστές νυστάζουν και υποφέρουν όταν κάνουν μάθημα, οι πληροφορίες των βιβλίων τους φαίνονται ανούσιες, τα πολυμέσα και τα βίντεο των βιβλίων ευκαιρία για χάχανα και εμπαιγμό των, ενίοτε γκροτέσκων, καρτούν που πασχίζουν να τους μάθουν τα ομαλά και τα ανώμαλα ρήματα.

Μα και στα μεγάλα επίπεδα, λίγοι είναι οι....ψαγμένοι. Οι περισσότεροι ακούν παθητικά και μηχανικά τι λέει ο καθηγητής και παθητικά και μηχανικά προσπαθούν να μιλήσουν στο speaking των εξετάσεων.

Τι φταίει για αυτούς τους....απληροφόρητους πληροφορημένους;

Κατά το γράφοντα, το ότι η εποχή μας δεν προσφέρει ευκαιρίες για κατάκτηση και μόχθο.

Όλα είναι ένας χαβαλές, ένα παιχνίδι, ένα "ωχ αδερφέ".

Αυτή η νοοτροπία θα συνεχιστεί και στο πανεπιστήμιο και μετά την αποφοίτηση. Σε τυχόν σεμινάρια και πιστοποιήσεις για τη δια βίου μάθηση (ευφημισμός!), πάλι τα ίδια θα γίνουν. 

"Άντε να τελειώνουμε γιατί θα πάμε το βράδυ για ποτάκι", φαίνεται πως είναι το modus vivendi πολλών ανθρώπων.

Λοιπόν, αν βρείτε τέτοιους στο δρόμο σας, φίλτατοι καθηγητές, προσπεράστε τους. Δεν αξίζει να δαπανήσετε χρόνο και κόπο για ανθρώπους που δεν ενδιαφέρονται για γνώση.

Αντιθέτως επικεντρωθείτε σε όσους αρέσκονται στην εξερεύνηση του κόσμου δια μέσω της αγγλικής γλώσσας. 

Αυτοί θα γίνουν χρήσιμοι άνθρωποι και παραγωγικοί στην εργασία τους.

Τους άλλους, αφήστε τους στο μικρόκοσμο τους. 

Θα τους ξαναδείτε άλλωστε, πιθανότατα, σε μερικά χρόνια όταν δεν θα θυμούνται πια πως τους λένε και θα σας ζητήσουν "ταχύρρυθμα" για να....μάθουν να μιλάνε!

Διπλώματα και...αρώματα

 

του Μανόλη Μπουχαλάκη

Παραφράζοντας το γνωστό τραγούδι του Νίκου Ξυλούρη, οι εποχές μας είναι γεμάτες από διπλώματα και...αρώματα.

Οι φορείς που πλέον απονέμουν πιστοποιήσεις Αγγλικών υπερβαίνουν τους είκοσι και κατά τα φαινόμενα θα υπάρξουν περισσότεροι. Το ΑΣΕΠ δεν δύναται βέβαια να "κόψει" έναν φορέα αν αυτός πληροί κάποιες προϋποθέσεις που ορίζει ο νόμος.

Θα εξετάσουμε εν τάχει δύο χαρακτηριστικά των διπλωμάτων (ή πιστοποιητικών).

Το πρώτο είναι η αντοχή του στο χρόνο. Είναι γεγονός πως αν κανείς αφήσει τα Αγγλικά, τον αφήνουν και αυτά. Κάποιος που πιστοποιήθηκε με επίπεδο Γ2 δεν σημαίνει πως μετά από δέκα χρόνια θα είναι στο ίδιο επίπεδο. Μάλιστα, πολλοί είναι αυτοί που άπαξ και ξεφύγουν από το "ζουρλομανδύα" των εξετάσεων με τα δύσκολα coursebooks, τα practice tests και τις δυσνόητες εκθέσεις, ρίχνουν μαύρη πέτρα πίσω τους και πορεύονται σε τελείως διαφορετικές θάλασσες στις οποίες η αγγλική είναι περιορισμένη στα....άκρως απαραίτητα.

Αντοχή λοιπόν στο χρόνο δεν έχει κανένα χαρτί, πόσο μάλλον αυτά που λήγουν εντός διετίας και τα οποία γίνονται ευρέως αποδεκτά σε πανεπιστήμια και διεθνείς οργανισμούς και πολυεθνικές. Η δε...κουτοπονηριά πως το δικό μου το χαρτί δεν λήγει, άρα είμαι κατοχυρωμένος, είναι για γέλια και για κλάματα. Πολλές εταιρείες και ιδρύματα δίνουν δικά τους τεστ άπαξ και περάσουν κάποια....τέρμενα από τότε που ο υποψήφιος για εργασία ή μεταπτυχιακό πήρε το χαρτί της πιστοποίησης.

Το δεύτερο στοιχείο είναι η εντελώς λανθασμένη ηλικιακή ομάδα που συνήθως δίνει εξετάσεις πιστοποίησης. Δεν νοείται να δίνει κανείς Β2 στα 12 ή τα 13 και Γ2 στα 14-15. Αυτά είναι βαρβαρότητες και δείγμα πλήρους ανωριμότητας της ελληνικής κοινωνίας.

Και αν και τα τελευταία χρόνια με την έλευση πιο βατών πιστοποιητικών θα μπορούσε κανείς να πει πως μέχρι το Β2 τα πράγματα δεν είναι ιδιαίτερα πολύπλοκα, ωστόσο το σκαλί προς το Γ2 είναι απότομο, μεγάλου ύψους και δεν συγχωρεί παιχνιδάκια.

Στο Γ2 δεν πάει κανείς επειδή έτσι του κάπνισε ή επειδή το ζήτησαν από μια εταιρεία ή από ένα πανεπιστήμιο.

Το επίπεδο αυτό θέλει μεγάλο βαθμό ωριμότητας και κριτικής σκέψης και πάρα πολλή ενημέρωση και ενασχόληση με τα τρέχοντα κοινωνικά ζητήματα: Ανεργία, Bullying, Φτώχεια, Ρατσισμός, Πόλεμος, Εργασιακό περιβάλλον, Οικολογία, κλπ. 

Είναι ευνόητο πως ένας έφηβος 14 ή 15 ετών δεν μπορεί να έχει αντίληψη περί σχεδόν ουδενός εκ των ανωτέρω όσο και αν είναι πολύ μελετηρός στο σχολείο ή αν έχει διαβάσει την εγκυκλοπαίδεια Μπριτάνικα πριν τις εξετάσεις.

Το Γ2 ισούται στην κλίμακα προσόντων του Ηνωμένου Βασιλείου με το επίπεδο 3, δηλαδή τα Α levels που τα δίνουν native speakers ηλικιών 16-18. Άν και τα Α levels έχουν τεράστια διαφορά ως προς τις απαιτήσεις για κριτική σκέψη και ένας μέσος Έλληνας μαθητής θα είχε ελάχιστες πιθανότητες να τα περάσει, ωστόσο το επίπεδο της γλώσσας προσομοιάζει των Α levels στα Proficiency ειδικά του Cambridge και του IELTS Academic.

Η γνωστή φαγωμάρα των γονέων να τελειώνουν γρήγορα με τα Αγγλικά δεν πρέπει να αναιρεί το γεγονός πως τα υψηλά επίπεδα δεν είναι για όλους και πως ο σκεπτόμενος, ώριμος και με κριτική σκέψη μαθητής έχει τις περισσότερες πιθανότητες να επιτύχει.

Καλείται λοιπόν ο καθηγητής να πληροφορήσει τους γονείς και τους υποψήφιους για το τι συμβαίνει με τα πιστοποιητικά ώστε να μην καταλείπονται αμφιβολίες ή να υπάρχουν λανθασμένες ιδέες για αυτά.

Όσο αυτό δεν συμβαίνει, το χάος θα συνεχίζεται και στο τέλος θα μιλάμε, αντί για διπλώματα, για....φρου φρου και αρώματα!

Ο σωστός καθηγητής

 του Μανόλη Μπουχαλάκη

Ο σωστός καθηγητής είναι, τελικά, ένα mirage, ένα "φάντασμα" που υπάρχει στο μυαλό και μόνο των γονέων και των εργοδοτών. Κι αυτό διότι έκαστος έχει τις δικές του "προδιαγραφές" για το τι συνιστά καλό καθηγητή.

Άλλοι θεωρούν πως τα πτυχία και τα μεταπτυχιακά δίνουν αξία. Άλλοι, πως η καλοσύνη, η μεταδοτικότητα και η θετική διάθεση κερδίζουν το παιχνίδι. 

Κάποιοι εργοδότες θεωρούν πως σωστός καθηγητής είναι αυτός που κάνει ο,τι του πουν οι άλλοι, ακόμα και οι γραμματείς του φροντιστηρίου.

Μερικοί γονείς πιστεύουν πως ο καθηγητής που παίρνει πενταροδεκάρες και κάθεται και δέκα λεπτά παραπάνω είναι το πιο λαμπρό....αστέρι.

Λοιπόν, τίποτα εξ αυτών δεν ισχύει.

Ναι μεν ο καθηγητής απαιτείται να έχει γνώσεις, και μάλιστα πάρα, πάρα πολλές. Η αποφοίτηση ωστόσο από μια σχολή αγγλικής φιλολογίας τη σήμερον δεν σημαίνει πως ο πτυχιούχος έχει σφαιρική γνώση του κόσμου γύρω του.

Απαιτούνται γνώσεις, έστω και σε γενικό επίπεδο, κοινωνιολογίας, ψυχολογίας, κινηματογράφου, τεχνών, μουσικής, λογοτεχνίας, ιστορίας, gaming, τεχνολογίας και πολλών άλλων.

Κι αυτό διότι στα μεγάλα επίπεδα είθισται να δίδεται μεγάλο βάρος σε "βαριά" θέματα που άπτονται όλων των παραπάνω θεματικών πεδίων. Μαζί με αυτά, ειδικό βάρος δίδεται επίσης στις τάσεις της σύγχρονης εποχής όπως οι νέες εφαρμογές στα smartphones, τα κοινωνικά δίκτυα, την τεχνητή νοημοσύνη και σε άλλα πολλά.

Καθηγητής ο οποίος μένει πίσω σε αυτά, θα αντιμετωπίσει προβλήματα.

Πέραν των γνώσεων, ο καθηγητής οφείλει να εμπνέει τους μαθητές για να αγαπήσουν τον κόσμο γύρω τους, να τον μάθουν και να τον εξερευνήσουν. Άλλωστε αυτός είναι και ο σκοπός μιας ξένης γλώσσας, το άνοιγμα νέων δρόμων προς άλλες κουλτούρες και πολιτισμούς. 

Έτσι, ο καθηγητής οφείλει να έχει έναν αέρα κοσμοπολιτισμού και ανοικτού μυαλού, χωρίς να είναι παγιδευμένος σε στερεότυπα.

Ο καθηγητής αυτός, οφείλει επίσης να υπερασπίζεται τον εαυτό του και το κύρος του από κακούς επαγγελματίες που θα θελήσουν να τον εκμεταλλευτούν ζητώντας του να εργάζεται με 3 ή 4 ή 5 ευρώ την ώρα. Η αποκόμιση γνώσεων και πείρας δεν δύναται να τιμάται στα όρια του εξευτελισμού χάριν μιας ασαφούς "αγοράς". 

Τέλος, ο "σωστός" καθηγητής πρέπει να εξελίσσεται συνεχώς και να μαθαίνει τον τρόπο χειρισμού των δύσκολων μαθητών. Συχνά ο διδάσκων καλείται να κάνει τον διαγνώστη μαθησιακών δυσκολιών, τον εξομολογητή ή τον παρηγορητή των ανθρώπων, κάτι το οποίο εκφεύγει συχνά των δυνατοτήτων του.

Είναι λοιπόν αυτονόητο πως ο "σωστός καθηγητής" είναι αυτός που εξελίσσει τον εαυτό του και που διαφυλάττει το κύρος του, σεβόμενος παράλληλα το σπουδαστή με τις ιδιαιτερότητες του. 

Σωστός καθηγητής δεν είναι αυτός που αντιλαμβάνονται μερικοί γονείς και εργοδότες!